Studentët i thonë "JO" Edi Ramës për paketën e strehimit dhe qirave

Studentët shqiptarë janë në protestë për paketën e strehimit dhe qirave të propozuar nga qeveria, duke deklaruar "JO" për Edi Ramën. Paketa përfshin kredi me interes zero për 2 mijë familje dhe kredi me interes të butë për 3 mijë të tjerë. Studentët kanë shprehur pakënaqësi për çmimet, strehimin dhe mënyrën se si shpërndahen fondet publike.

Kryeministri Edi Rama ka bërë disa dalje publike, duke ftuar studentët për të diskutuar mbi paketën e strehimit dhe qirave. Megjithatë, deklaratat e tij për strehimin, çmimet dhe mënyrën se si shpërndahen fondet publike kanë ngjallur pyetje të shumta.

Në total, paketa e strehimit dhe qirave do të mbulonte 5 mijë familje, rreth 0,6% e 755.950 familjeve të regjistruara në Censin e Popullsisë 2023. Kjo do të do të mbulonte afërsisht 7,5% të familjeve që jetojnë me qira. Megjithatë, mbetet pyetja se si do të përzgjidhen përfituesit dhe sa e arritshme do të jetë skema për familjet në nevojë.

Fondi për strehimin social parashikon rreth 3,5 milionë euro për subvencionimin e interesave të kredive dhe 7,5 milionë euro për bonusin e qirave. Kjo ngre pyetje për prioritetet e shpenzimeve publike, kur për koncerte apo projekte të tjera shpenzohen miliona euro.

Rama ka deklaruar se taksat e paguara për godinën Tirana Rock mund të mbështesin ndërtimin e pesë shkollave dhe financimin e banesave sociale. Megjithatë, shifrat e paraqitura në dokumentacion ngrenë dyshime për këto llogaritje. Me 3,5 milionë euro, ndërtimi i pesë shkollave nuk duket i mundur, pasi fondet limit për shkollat në tenderat e viteve të fundit kanë nisur nga kjo shumë dhe në disa raste kanë arritur në 7 milionë euro.

Sipas dokumenteve të pagesës, kompania ka derdhur rreth 800 mijë euro për detyrimin e strehimit social, të llogaritur mbi çmimin referencë prej 700 eurosh për metër katror. Me çmimet e shitjes që raportohen për godinën, kjo shumë do të mjaftonte për të blerë vetëm pak apartamente. Çështja që ngrihet është nëse bashkia duhej të merrte sipërfaqe fizike për strehim social, në vend të pagesës në para.

Pakënaqësitë lidhen edhe me koston e jetesës. Sipas të dhënave të Eurostat-it, çmimet e ushqimeve në Shqipëri arrijnë në 103,8% të mesatares së Bashkimit Europian, ndërsa familjet shqiptare shpenzojnë rreth 40% të buxhetit për ushqime, krahasuar me rreth 20% në vendet e BE-së.

Për periudhën 2013–2025, kostoja e jetesës në Shqipëri është rritur me 23 pikë për qindje në raport me mesataren e BE-së, ndërsa të ardhurat për frymë janë rritur me 13 pikë për qindje.

Në këtë panoramë, protestuesit shprehin pakënaqësi për çmimet, strehimin dhe mënyrën se si shpërndahen fondet publike. Për ta, këto janë disa nga arsyet pse ftesa e kryeministrit për dialog nuk ka mjaftuar për të zbutur protestën.