Protestat në Shqipëri: Edi Rama në kërcënime, studentët kërkojnë largimin e tij

Protestat në Shqipëri janë më të rëndësishme se kurrë, me studentë që kërkojnë largimin e kryeministrit Edi Rama. Protestat filluan më 12 tetor dhe kanë zgjeruar në tërë vendin, me përdorim i dhunës nga policia.

Televizioni britanik Sky News përsëri shkruan skenat e dhunshme në kryeqytet, ku protestuesit kanë djegur ndërtesa qeveritare dhe banka, kanë thyer xhamat e bizneseve dhe janë përplasur me forcat speciale të policisë.

Protestat kanë kaluar nga kërkesat për arsimin dhe punësimin në një kërkesë të drejtpërdrejtë për largimin e Edi Ramës. Kryeministri ka zgjedhur ta paraqesë përplasjen si një kërcënim ndaj rrugëve evropiane të Shqipërisë.

Në një komunikim të drejtpërdrejtë në Facebook, Edi Rama deklaroi se protestat nuk po sfidon vetëm qeverinë apo shumicën parlamentare, por një mision politik. "Nuk po sfidohem unë, nuk po sfidohet qeveria, nuk po sfidohet një shumicë qeverisëse apo një parti fituese e zgjedhjeve, por po sfidohet një rrugë, po sfidohet një mision", deklaroi kryeministri.

Më pas ai e vendosi çështjen në raport me Bashkimin Europian, duke u kërkuar shqiptarëve të vendosin nëse duan vazhdimin e protestave apo integrimin evropian.

Kjo është edhe pika ku përplasja merr një dimension tjetër politik. Rama nuk e ka pranuar kërkesën për dorëheqje, ndërsa protestuesit nuk e lidhin më pakënaqësinë vetëm me një vendim të qeverisë. Ata kundërshtojnë mënyrën se si qeveria administron arsimin, ekonomisë dhe projektet e madhe të investimeve.

Në këtë histori hyn edhe Jared Kushner, dhendri i presidentit amerikan Donald Trump. Prej muajsh, aktivistët dhe qytetarët kanë protestuar kundër një projekti turistik luksoz që lidhet me Kushner dhe që parashikon ndërtime në zonën e lagunës së Nartës, si dhe një resort në një ishull të pabanuar pranë saj.

Projekti përfshin hotele, apartamente, vila dhe një marinë, ndërsa kundërshtarët e tij ngrenë shqetësimet për ndikimin në zonat natyrore dhe për mënyrën se si qeveria ka trajtuar investimin.

Sipas raportimeve të Al Jazeera dhe The Guardian, protestat kundër këtij projekti krijuan bazën e një lëvizjeje më të gjerë, sa që iu bashkuan studentët me kërkesat e tyre për arsimin, punësimin dhe luftën kundër korrupsionit.

Pika e problematikës politik për Edi Ramën është se një protestë që fillimisht kundërshtonte një projekt konkret është zgjeruar në një lëvizje që kërkon largimin e tij nga pushteti. Ndërkohë, qeveria vazhdon ta mbështesë qëndrimin e saj të mandati i marrë në zgjedhjet e 11 majit 2025 dhe të objektivi i anëtarësisë në Bashkimin Europian.

Por vota e vitit 2025 dhe procesi i integrimit nuk i japin përgjigje kërkesave konkrete që studentët kanë ngritur për tarifat universitare, kushtet e studimit dhe mundësitë e punësimit. Për më tepër, përplasjet e dhunshme kanë hapur çështjen e përgjegjësisë për dëmtimin e institucioneve, përdorimin e forcës nga policia dhe sigurinë.