Sa është ora në Hënë dhe pse koha kalon më shpejt atje sesa në Tokë

Gjatë Konferencës së 28-të të Përgjithshme të Peshave dhe Masave, vendet anëtare diskutuan harmonizimin e kritereve dhe mundësitë për miratimin e një standardi ndërkombëtar të matjes së kohës në Hënë. Në Tokë, standardi i përdorur është Koha Universale e Koordinuar (UTC), por shkencëtarët nuk mund ta zbatojnë këtë sistem pa përshtatje në Hënë, pasi koha atje rrjedh pak më shpejt. Sipas Teorisë së Përgjithshme të Relativitetit të Albert Ajnshtajnit, graviteti ndikon në mënyrën se si kalon koha. Nëse shkencëtarët do të sinkronizonin plotësisht dy orë në Tokë dhe më pas do ta dërgonin njërin prej tyre në Hënë, ata do të shfaqnin një diferencë prej rreth 56 mikrosekondash në ditë. Ky diferencë është pothuajse e papërfillshme në jetën e përditshme, por ajo ka rëndësi të veçante për funksionimin e sistemeve hapësinore. Saktësia në matjen e kohës luan rol vendimtar në navigimin hapësinor, uljen e anijeve kozmike në sipërfaqen e Hënës dhe orientimin e astronautëve. Një diferencë prej vetëm disa mikrosekondash mund të ndikojë në përllogaritjet që përdorin sistemet e navigimit dhe të përcaktimit të pozicionit. Siç shpjegon Joel Parker, drejtuesi i projektit përkatës në NASA, “Nevoja për saktësi navigimi në nivelin e metrave në Hënë kërkon saktësi kohore në nivelin e nanosekondave.” Për këto arsye, agjencitë hapësinore synojnë të përdorin satelitë navigimi në orbitën hënore dhe të miratojnë zyrtarisht Kohën e Koordinuar Hënore (LTC) si standard për llogaritjet e ardhshme. Ky standard do të ndihmonte në sinkronizimin e sistemeve të navigimit dhe në koordinimin e misioneve të ndryshme hapësinore, ndërsa prania njerëzore dhe aktivitetet shkencore në Hënë pritet të zgjerojnë.