Sateliti i NASA-s do të bjerë në Tokë pas 22 vitesh në hapësirë, a ka rrezik për njerëzit?
Sateliti i NASA-s, "Neil Gehrels Swift", do të rikthehet në atmosferën e Tokës më 4 nëntor 2026, pas 22 vitesh në hapësirë. Pjesa më e madhe e satelitit do të digjet gjatë kalimit në atmosferë, por disa pjesë më rezistente mund të mbijetojnë dhe të përfundojnë në sipërfaqen e Tokës.
Një satelit i NASA-s, pas gati 22 vitesh në hapësirë, pritet të rikthehet në atmosferën e Tokës këtë të mërkurë, më 4 nëntor 2026. Bëhet fjalë për observatorin hapësinor “Neil Gehrels Swift”, i cili ka përfunduar misionin e tij shkencor dhe tashmë po i afrohet fundit të ciklit të tij në orbitë. Sipas të dhënave të publikuara nga NASA dhe vlerësimeve të Forcave Hapësinore Amerikane, rihyrja në atmosferë parashikohet të ndodhë rreth orës 08:30-08:15, megjithëse ekziston një marzh pasigurie prej rreth 11 orësh. Pjesa më e madhe e satelitit pritet të digjet gjatë kalimit në atmosferë, për shkak të temperaturave ekstreme dhe fërkimit aerodinamik. Megjithatë, disa pjesë më rezistente mund t’i mbijetojnë rihyrjes dhe të përfundojnë në sipërfaqen e Tokës. Sipas parashikimeve, zona e mundshme e rënies së mbetjeve kufizohet në brezin ndërmjet 20.6 gradëve gjerësi veriore dhe 20.6 gradëve gjerësi jugore. Kjo përfshin kryesisht rajonet tropikale të planetit. Ndërsa zonat që mund të përfshihen në këtë brez janë Hawaii dhe Porto Riko, por edhe pjesë të tjera të rajoneve tropikale. Pavarësisht shqetësimeve, ekspertët vlerësojnë se mundësia që mbetjet e satelitit të godasin një person është shumë e ulët, rreth 1 në 2,100. Observatori “Neil Gehrels Swift” u lëshua në hapësirë në vitin 2004, me një jetëgjatësi fillestare të projektuar prej vetëm dy vitesh. Megjithatë, ai arriti të funksiononte për më shumë se dy dekada, duke dhënë një kontribut të rëndësishëm në kërkimet astronomike. Përmes tre teleskopëve të tij, sateliti studioi shpërthimet e rrezeve gama, ndër fenomenet më energjike në univers, si dhe galaktikat aktive, vrimat e zeza supermasive dhe shpërthimet e rrezeve X nga yjet e largët. Ai monitoroi gjithashtu asteroidët dhe kometat që kalonin në sistemin tonë diellor, duke ndihmuar në koordinimin e vëzhgimeve shkencore ndërkombëtare. Edhe pse misioni i tij po përfundon, të dhënat e mbledhura gjatë 22 viteve do të vijojnë të shërbejnë për kërkimet shkencore në vitet e ardhshme.